صفحه اصلی / مقالات / دیگر / تفاوت های فولاد آلیاژی و فولاد ضد زنگ

تفاوت های فولاد آلیاژی و فولاد ضد زنگ

با وجود انواع مختلفی از فولادها، فولاد آلیاژی و فولاد ضد زنگ به خاطر تنوع کاربردشان دو نوع مهم و معروف از فولادها هستند؛ در این مقاله این دو گروه با هم مقایسه شده‌اند.

073711

آیا می‌دانید؟
فولاد ضد زنگ برای از بین بردن بو از پوست استفاده می‌شود. یک سر آشپز قدیمی برای از بین بردن بوی سیر و ماهی از حقه‌ی مالیدن دستهایش به سطح یک فولاد ضد زنگ مثل سطح پیشخوان یا چاقو استفاده می‌کند. امروزه بسته‌های فولاد ضد زنگ برای همین کار به شکل قالب صابون تولید می‌شوند.
فولادها، آلیاژیهایی هستند که عمدتاً از آهن و کربن تشکیل شده‌اند و استحکام کششی و مقاومت بالایی دارند. این مواد کاربردهای گسترده‌ای در صنایع مختلف، ساخت و ساز، داروسازی، حمل و نقل و . . . دارند.
فولادها به صورت فولاد ساده کربنی، فولاد آلیاژی و فولاد ضد زنگ طبقه بندی می‌شوند که در این بین فولادهای کربنی ۹۰% تولید فولاد دنیا را به خود اختصاص می‌دهند اما این فولادها معایبی چون مقاومت ضربه پایین، محدودیتهای سخت شدن، مقاومت خوردگی و اکسیداسیون کم و . . . دارند. برای رفع این معایب فولادهای آلیاژی و ضد زنگ توسعه یافته‌اند. در ذیل خواص این دو نوع فولاد بررسی شده است.

073713 073712

خواص فولاد ضد زنگ :
تفاوت اصلی فولاد ساده کربنی و فولاد ضد زنگ مربوط به مقدار کروم اضافه شده به آلیاژ است. با این که مقدار کروم فولاد کربنی ناچیز و قابل چشم پوشی است اما فولاد ضد زنگ ۱۰ تا ۲۰ % کروم و ۷ تا ۹ % نیکل دارد که این مقدار کروم باعث تشکیل لایه‌ی اکسید کروم و در نتیجه ایجاد سطح صاف و درخشان روی فولاد می‌شود. هم چنین این لایه تشکیل شده از نفوذ آب و هوا جلوگیری کرده و از خوردگی حفاظت می‌کند. نیکل اضافه شده بدون تغییر انعطاف پذیری و مقاومت فولاد، سختی آن را افزایش می‌دهد و انبساط حرارتی آن را کم می‌کند. فولاد ضد زنگ با توجه به مقدار کربن و نیکل در سه گروه طبقه بندی می‌شود.
فولاد ضد زنگ فریتی: این رده از فولاد ۱۰ تا ۲۰ % کروم و کمتر از ۰.۱ % کربن دارد و مقدار کربن آن تا نقطه ذوب ثابت است. با انجام کار مکانیکی می‌توان سختی آن را افزایش داد. اما این فولاد تا دمای معینی انعطاف پذیر است و حرارت دادن به مدت طولانی آن را ترد می‌کند. این فولاد در مواردی که به استحکام بالا و وزن پایین نیاز است مورد استفاده قرار می‌گیرد.
فولاد ضد زنگ مارتنزیتی: این فولاد نیز ۱۰ تا ۲۰ % کروم دارد اما مقدار کربن آن بیشتر است و بین ۰.۱ تا ۱.۵ % قرار می‌گیرد. مقدار بیشتر کربن باعث می‌شود که بتوان آن را تا دماهای بالاتر حرارت داد و در نتیجه سختی آن افزایش و تردی آن کاهش پیدا کند. این فولاد درساخت کارد و چنگال و ابزار چند کاره مورد استفاده قرار می‌گیرد.
فولاد ضد زنگ آستنیتی: مقدار کربن این فولاد شبیه نوع مارتنزیتی است اما همراه با کروم، ۷ تا ۹ % نیز نیکل دارد. وجود نیکل باعث خاصیت غیر مغناطیسی، انعطاف پذیری بیشتر و حساسیت بیشتر به دما می‌شود. این نوع فولاد در ساخت لوازم آشپزخانه و تجهیزات صنعتی استفاده می‌شود.

073714 073715

خواص فولاد آلیاژی :
فولاد آلیاژی به دو گروه اصلی فولاد کم آلیاژ استحکام بالا که مقدار عناصر آلیاژی در ترکیب آن کمتر از ۸ % است و فولاد پر آلیاژی که مقادیر عناصر آلیاژی در ترکیب آن بیشتر از ۸ % است تقسیم می‌شود. خواص فولاد کم آلیاژی افزایش سختی و مقاومت به سایش و گسیختگی، نسبت به فولاد کربنی است اما ممکن است استحکام کششی خود را از دست بدهد.
فولادهای پر آلیاژی و ریخته‌گری مقادیر زیادی عناصر آلیاژی دارند و علاوه بر سختی و مقاومت به سایش و گسیختگی در دماهای بالا، استحکام خود را نیز حفظ می‌کنند

About مدیر

Check Also

1439_5

نورد

نورد – Rolling یکی از روش‌های شکل‌دهی مواد دارای قابلیت مومسانی است. فرآیند نورد شامل ...

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *